Jak rozwija się alkoholizm?

Alkoholizm to choroba.

Choć to zdanie dziś wydaje się nam być oczywiste, nauka wie o tym od stosunkowo niedawna.

Jak rozwija się choroba alkoholowa ?

O tym – w dzisiejszym wpisie. Zapraszam.


Podczas gdy rządy wielu państw walczą z narkotykami miękkimi ( marihuana, haszysz ), swoje żniwa silnego uzależnienia zbiera całkowicie legalny, powszechnie dostępny niemalże w każdym sklepie spożywczym, stosunkowo niedrogi – bardzo niebezpieczny narkotyk, jakim jest alkohol.

Picie alkoholu może, ale nie musi prowadzić do rozwoju ciężkiej choroby. Tematem tym jako pierwszy zainteresował się Elvin Jellinek, czeskiego pochodzenia naukowiec z Uniwersytetu Yale.

Jellinek odegrał znaczącą rolę, jeśli chodzi o pracę psychologiczną z ludźmi uzależnionymi od alkoholu - jego szczytowe lata kariery naukowej przypadają na 2. połowę XX wieku.

Warto zaznaczyć, że to między innymi dzięki pracy tego badacza alkoholizm został uznany za chorobę, formalnie zostało dokonane to dopiero w 1956 roku przez Amerykańskie Stowarzyszenie Medyczne. Wcześniej alkoholizm uznawany był tylko za - uwaga, uwaga - zaburzenie moralne.

Ze sposobem myślenia Jellinka na temat alkoholizmu często spotykamy się w literaturze przedmiotu. Autor ten jest twórcą klasycznej teorii rozwoju uzależnienia od alkoholu do dziś wykładanej na uniwersytetach i stosowanej w praktyce klinicznej.

A oto kolejne etapy rozwoju choroby alkoholowej.

Pierwszą faza rozwoju alkoholizmu, zwana też prealkoholiczną fazą objawową, zaczyna się od zwykłego picia.

"Przygoda" z uzależnieniem od alkoholu może zacząć się od niewinnego piwa ze znajomymi, czy lampką szampana w sylwestrową noc. Według autora koncepcji, osoba ze skłonnością do alkoholizmu szybciej niż inni ludzie odkrywa, że alkohol jest nie tylko środkiem towarzyszącym zabawie, radości, spotkaniu w grupie, lecz wydaje jej się być lekiem na wszystkie przykre stany emocjonalne.
Często w parze z używaniem alkoholu jako antidotum na gorsze samopoczucie idzie również brak umiejętności radzenia sobie człowieka z sytuacjami problemowymi, z napięciami życia codziennego.

Alkohol staje się łatwym i szybkim lekarstwem, kiedy życie boli. Wystarczy się napić.

Korzystanie z piwa, wódki, czy wina na początku ma miejsce sporadycznie: od czasu do czasu, na przykład tylko na imprezach. Tolerancja na alkohol po pewnym czasie jednak nieubłaganie wzrasta, co sprawia, że przyszły alkoholik musi pić więcej, żeby upić się tak samo.

Nie wystarcza już jedno, czy dwa piwa, drink albo dwie lampki wina. Ból istnienia, z jakim zmaga się przyszły uzależniony, nie potrafiący radzić sobie z problemami, z czasem może ugasić już tylko coraz większa dawka alkoholu. Jeśli w tym momencie człowiek nie opamięta się, wchodzi w druga fazę rozwoju alkoholizmu.

Druga faza nazywana jest również fazą zwiastunową.

Autor koncepcji mówi, że faza ta zaczyna się wraz z pojawieniem się nagłych i niewyjaśnionych doświadczeń "urwanego filmu". Człowiek mimo że nie traci przytomności za nic w świecie nie potrafi przypomnieć sobie, co robił, gdzie i z kim był zeszłej nocy, kiedy to oczywiście był używany alkohol.

Zaniki pamięci zwane też profesjonalnie "palimpsestami" pojawiają się często i to przy coraz mniejszych dawkach alkoholu. Już nie trzeba pić na umór, żeby się upić i zapomnieć o bożym świecie, wystarczy odrobina, aby zrobić sobie lukę w pamięci.

W tej fazie rozwoju choroby jaką jest alkoholizm picie staje się jednym z głównych elementów życia uzależnionego – centralnym punktem jego aktywności. Chory pije po kryjomu, stwarza okazje do wypicia ze znajomymi, organizując takie akcje, zupełnie "przypadkowo" w nich uczestnicząc i tak dalej. Jeśli w tej fazie człowiek nie zacznie się leczyć, może przejść do fazy trzeciej rozwoju alkoholizmu.

Faza trzecia zwana też krytyczną to etap, kiedy nie ma mowy, aby pijący powiedział sobie dość, kiedy zaczyna pić i pije do końca.

Alkohol na dobre wpisuje się w gospodarkę metabolizmu człowieka i dosłownie czuje się on głodny, gdy mu go brakuje.

Już nie pije, bo chce się zabawić, bo ma problemy lub się czegoś lęka. Pije, bo musi, bo tak "każe" mu jego organizm. Tak jak głodny człowiek źle się czuje, kiedy czegoś nie zje, tak alkoholik musi się napić, aby się nasycić.

Autor koncepcji uważa, że zdarzają się jeszcze momenty, kiedy pijący potrafi nie sięgnąć po pierwszy kieliszek, jednak jeśli to zrobi, nie potrafi się zatrzymać.

W tym momencie mamy już do czynienia z wieloma objawami silnego uzależnienia:

• samooszukiwanie się, że można przestać pić, kiedy się chce
• wymyślanie powodów, dla których się pije ( "jak tu nie wypić, kiedy taka okazja" )
• zaniedbywanie pracy i kontaktów z bliskimi osobami
• postawa, że jest się "kimś lepszym", izolowanie się od innych
• przygotowywanie zapasów alkoholu na przyszłość
• ciągłe dostarczanie odpowiedniej dawki alkoholu do organizmu

Kiedy trzecie faza rozwoju alkoholizmu osiąga swoje apogeum, pijący człowiek wchodzi w czwartą fazę uzależnienia.

Czwarta, ostatnia faza rozwoju alkoholizmu wg Jellinka, nazywa jest też fazą chroniczną.

W fazie tej kiedy człowiek zaczyna pić, nie ma mowy o końcu przez dni czy nawet tygodnie. Tak zwane "ciągi picia" pijącego prowadzą do rozpadu wszelkich zasad moralnych, do braku zdolności prawidłowej oceny rzeczywistości, czy poważnego uszkodzenia procesów myślenia.

W tej fazie mogą występować tak zwane psychozy alkoholowe ( pojawianie się wizji, słyszenie głosów nie mających źródła w rzeczywistości ). Autor koncepcji mówi, że psychozy takie zdarzają się u 10 % alkoholików.

Uzależnienie od alkoholu osiąga taką siłę, że człowiek, który musi się napić, nie troszczy się już o to, jaki alkohol pije. Wlewa do siebie to, co akurat posiada i co zawiera procenty ( np. denaturat ). Pojawia się silne drżenie ciała, obniżenie sprawności ruchowej. Jest to najcięższe stadium alkoholizmu, nie muszę chyba mówić, co może być kolejnym.

Każda z wyżej opisanych faz rozwoju alkoholizmu zdaniem Jellinka może w indywidualnych przypadkach przebiegać nieco odmiennie – są to jedynie ogólne rysy rozwoju tej choroby.

--
Alkoholizm jest chorobą, ale nie można się z niej wyleczyć tak jak z grypy, czy ospy wietrznej. Alkoholikiem jest się do końca życia a to znaczy, że nawet po zaprzestaniu picia ryzyko powrotu do nałogu jest bardzo duże.

Alkoholik może jednak przestać pić w każdej chwili, w każdej z wyżej wymienionych faz – pod warunkiem, że on sam będzie mocno tego pragnął.

Nie pomoże nawet najlepszy psycholog, nie pomoże rodzina, nie pomoże pracodawca, czy instytucja kontroli społecznej – uzależniony musi odkryć w sobie wewnętrzną motywację, aby rzucić picie.

Warto jednak to zrobić, bo życie jest tylko jedno.

Pozdrawiam

Integralny
PSYCHIKA.net